Dwergvuurmier

Al in 2011 schreef ik hier over de rode vuurmier (Solenopsis invicta) en nog steeds wordt niet daadkrachtig opgetreden. De NVWA heeft in 2011 een factsheet uitgegeven die in 2021 werd aangepast aan de toenmalige situatie. 

Een bloemlezing uit het document: Een kolonie kan snel groot worden. Na drie jaar kan een polygyne kolonie bestaan uit 50.000 tot 230.000 werksters. De soort is tot 2022 vier keer waargenomen bij importinspecties. De rode vuurmier kan zich alleen vestigen in permanent verwarmde gebouwen in Nederland. In gebouwen kunnen rode vuurmieren overlast geven. De steken zijn pijnlijk en kunnen bij gevoelige mensen leiden tot een anafylactische shock. Ook kunnen ze schade veroorzaken aan textiel, plastic, elektrische bedrading, elektrische apparatuur en rubber. Een kolonie in een product (bijvoorbeeld een potplant) kan bestreden worden door fysieke verwijdering, hittebehandeling, bevriezing of toepassing van chemische bestrijdingsmiddelen.

Je zou dus verwachten dat de NVWA met argusogen het nieuws zou volgen om preventief andere soorten mieren te monitoren, een prachtig woord dat managers graag gebruiken. Normale mensen zeggen dan 'in de gaten houden'.

En dus wordt de dwergvuurmier (Wasmannia auropunctata) nog niet in de gaten gehouden. In Engelstalige landen staat deze pestkop bekend als de electric ant ('electrische mier'), een naam die hij heeft verdiend doordat zijn beet relatief pijnlijk is in verhouding tot zijn formaat.

Ook dit is een kleine mier met een lengte van niet meer dan 1.5 millimeter en voorzien van een goudbruine kleur. Deze mierensoort is inheems in Midden-Amerika en daar had hij natuurlijk moeten blijven. Door gesleep met potplanten en ander organisch materiaal is de dwergvuurmier intussen over de hele wereld verspreid en wordt deze vooral gezien als een enorm schadelijke invasieve soort die hele ecosystemen kan ontwrichten.

In april 2025 verschenen berichten in de media dat in Zuid-Frankrijk, nabij de exclusieve badplaats Saint-Tropez, een kolonie dwergvuurmieren was ontdekt. De kop schreeuwde alarmerend: 'Zuid-Frankrijk gealarmeerd door oprukken elektrische mieren: ‘Ze eten zelfs vogels'. Toch was dat al oud nieuws, want de eerste kolonies waren al in 2022 in zuidelijk Frankrijk ontdekt.

Zo agressief is de dwergvuurmier dat hij ervan verdacht wordt om huisdieren door zijn beet blind te kunnen maken, een oogaandoening die men Florida keratopathy of Floridaspots noemt. Het wordt gekenmerkt door de aanwezigheid van meerdere vlekken in beide hoornvliezen, meestal bij honden en katten, maar heel soms ook bij paarden en vogels.

Nee, de dwergvuurmier komt nog niet in Nederland voor, maar het vakantieseizoen staat voor de deur en exoten hebben de neiging om mee te liften naar ons land.

Gelukkig heeft de NVWA een factsheet gepubliceerd.